فلسفه معماری مدرن – تولد و خاستگاه هنری آن

اگر بخواهیم به بررسی دقیق تاریخچه ی معماری مدرنیسم بپردازیم، می‌توانیم بگوییم معماری مدرن  “Modern Architecture Art” در میانه ی دهه آخر قرن نوزدهم بنیان‌گذاری شد و سپس شروع به رشد کرد.

عواملی همچون رنسانس و پیدایش افکار امانیستی برخی از مهمترین پیش زمینه‌های معماری مدرن در اواخر قرن نوزدهم به شمار می آید.

تولدی که با شکوفایی مکتب شیکاگو، نهضت هنر نو و جنبش فوتوریسم همراه شد و توانست آغازی پرشکوه را برای خود رقم بزند.

با این حال معماری مدرن عظمت و کمال فعلی خود را مدیون چیزی جز پیشرفت روز افزون تکنولوژی نیست.به بیانی دیگر، معماری مدرن در تکنولوژی گره خورده است و اعتلای آن جز با پیشرفت تکنولوژی ممکن نمی‌شود.

لوکوربوزیه را می‌توان یکی از پیشگامان معماری مدرن دانست.

 

مشخصات معماری مدرن :

معماری مدرن نام سبکی نوین و پیشرو در هنر معماری می‌باشد.

معماری نوین واقعیتی انقلابی است که روش و سبک جدیدی در هنر معماری آغاز نمود.

در معماری نوین اندیشه‌های خلاقانه همراه با نوع کارکرد، با یکدیگر ترکیب می‌گردند که نتیجه ی آن طرح معماری اجرا شده‌ای هست که پیش از آن وجود نداشت

 

معماری مدرن، در مفهوم، با سبک خاص و منحصربه‌فردش متمایز می‌شود و حذف بیشتر تزئینات اضافی و کنارگذاشتن ویژگی‌های معماری کلاسیک از جمله مشخصات این سبک است.

معماری مدرن و معاصر، معماری‌ای است که سعی در اجرای سازماندهی شهری به‌جای مانده از جنبش مدرن را دارد.

معماری مدرن تلاش کرد تا به حل یک مشکل آن دوران کمک کند:

 افزایش جمعیت شهری. مهاجرت و صنایع جدید مانند فولادسازی مردم را از مناطق روستایی به شهرها جذب کرد و همین باعث ایجاد دفاتر، کارخانه‌ها و مسکن‌های جدید شد. تکنیک‌های جدیدِ تولید انبوه با امکان تولید سریع و نسبتاً ارزان در این زمان وارد عمل شد.

در طول سال‌ها، معماری مدرن در سراسر جهان به‌گونه‌ای گسترش یافت که با ویژگی‌های آن ناحیه خود را وفق داد به‌طوری که نیازهای محلی و طراحی مختص آن منطقه را برآورده می‌کرد.

معماران مدرن همچنین بررسی کردند که چگونه مواد می‌توانند بر طراحی مؤثر باشند.

تناسبات ریاضی، همگونی و تقارن مجدداً در این دوره اهمیت می‌یابد؛ به طوری که در کلیساهای عصر رنسانس تقارن در نما و پلان کاملاً مشهود است.

رنسانس به معنی زندگی دوباره و تجدید حیات اصول و نمادهای روم باستان است و در حقیقت انسان‌گرایی و اعتقاد به انسان و توانایی‌های او از این زمان آغاز می‌شود.

در هنر و معماری احجام اولیه مانند مکعب، استوانه، کره و هرم به دلیل قابل درک و استنباط بودن توسط ذهن انسان اهمیت پیدا می‌کند.

عوامل گوناگونی نظیر علم، تفکرات و اندیشه و انقلاب صنعتی در سبک معماری مدرن تغییراتی ایجاد نموده که هر کدام به نحوی در رشد آن تاثیرگذار بوده است.

 

عناصر معماری مدرن

عوامل گوناگونی از جمله خردگرایی، توسعه علم، توسعه فلسفه و از همه مهم تر، پیشرفت تکنولوژی باعث رشد و تکوین سبک معماری مدرن شدند. بنابراین، عناصر این شیوه جدید معماری هم بیش از هر چیز، تحت تأثیر این عوامل ایجاد شد. برای مثال، استفاده از فلز در ساختمان‌سازی یکی از مهمترین عناصر معماری مدرنیسم به شمار می‌آید که ریشه در پیشرفت تکنولوژی دارد. به کارگیری شیشه در ساختمان‌ها و بناهای جدید هم عنصر مهم دیگری محسوب می‌شود. عنصری که در سبک‌های سنتی و قدیمی بی‌‌مانند است. به طور کلی، استفاده از مصالح نوین و جدید در ساخت بناها را می‌توان عنصری مهم در شیوه جدید معماری دانست.

سادگی در طراحی و اجرای فرم و نما هم از دیگر عناصر مهم معماری مدرنیسم محسوب می‌شود این مورد ریشه در خردگرایی و توسعه افکار انسان‌ها دارد. اولویت اصلی این سبک معماری با طراحی ساده همراه با خلاقیت و آفرینش ایده‌های جدید در فرم و نما است. از دیگر عناصر مهم سبک معماری مدرن عبارتست از:

• استفاده از مصالح بدون تغییر و تزئینات خاص به عنوان مثال، در مصالح چوبی به جای رنگ از پلی استر استفاده می‌شود تا ظاهر طبیعی چوب حفظ گردد.
• تطابق ساختمان‌ها با کاربردی که دارند و مطابقت طراحی سازه  با ویژگی‌های بومی و محلی
• سادگی و جزئیات کمتر
• به کارگیری شکل‌های ساده هندسی مانند استوانه‌، مکعب، هرم و ترکیب آن‌ها با نور و رنگ های متضاد
• روش استفاده از مصالح در این سبک که از اهمیت بالایی برخوردار است.

• استفاده از در این شیوه معماری رایج است.
• سبک مدرن معماری سعی دارد حسی از متافیزیک را به بیینده القا کند.
• بیشتر از خطوط و سطوح منحنی و بدون زاویه استفاده می‌شود.
• استفاده از شیشه‌های بزرگ
• به کارگیری مصالح نوین
• فضاهای داخل با هم مرتبط هستند.

 

پروژه‌های نمونه معماری مدرن

• موزه گوگنهایم بیلبائو
• طراحی بی‌نظیر فرانک گری با استفاده از فرم‌های شکننده وخلاقانه
• اپرای سیدنی

• معماری نوآورانه و منحصربه‌فرد یورن اوتزن برای یک بنای کاملاً منحصربه‌فرد
• خانه شیشه‌ای فارنزورث
• اثر مدرنیستی لودویگ میس ون در روه با تأکید بر شفافیت وادغام با طبیعت

فلسفه معماری مدرن

با توجه به عناصر و ویژگی های سبک معماری مدرن، تا حد زیادی می‌توان به فلسفه وجودی آن پی برد. در این بخش اهداف و فلسفه ایجاد و استفاده از این شیوه معماری را بیشتر توضیح می‌دهیم.

به طور کلی، هدف معماری مدرنیسم عبارتست از:

1. عدم پیروی از روش‌های قدیمی و تقلیدی در طراحی فرم سازه.
2. جدا شدن از فرم معماری گذشته.
3. ایجاد طرح‌ها و فرم های جدید ساز.
4. استفاده از مصالح نوین مانند فلز و شیشه.
5. به کارگیری تزئینات جدید.

پس در یک کلام می‌توانیم فلسفه معماری مدرن را جدا شدن از سبک‌های قدیمی، خلق طرح‌های جدید و استفاده از مصالحی بدانیم که قبلاً استفاده نشده‌اند.

در همین راستا، استفاده از سطوح و دیوارهای منحنی شکل، فضاهای مختلف با اشکال هندسی متقارن و نامتقارن و سازه‌هایی با حجم‌های گوناگون در این سبک بسیار رایج است. چیزی که در شیوه های قبلی معماری کمتر دیده می‌شود.

استفاده از سبک معماری مدرن نه تنها از نظر زیبایی شناسی فوق‌العاده است، بلکه تا حد زیادی هم در کنترل مصرف انرژی تأثیرگذار است. به کارگیری پنجره‌های بزرگ شیشه‌ای برای ورود نور طبیعی، نمونه‌ای از توجه به بهینه‌سازی انرژی در این سبک محسوب می‌شود. علاوه بر این، امروزه از پنل‌های خورشیدی هم استفاده می‌شود که تاثیر زیادی در صرفه‌جویی انرژی دارند.▼ ▼▼▼▼

فناوری‌های هوشمند

نتیجه ی به‌کارگیری فناوری‌های پیشرفته برای بهینه‌سازی مصرف انرژی وارتقای  استانداردهای ایمنی،معماری پایدار و دوستدار محیط ‌زیست است.معماری سبز، طراحی ایمن برای آینده است.

معماری پایدار با تمرکز بر کاهش مصرف انرژی، استفاده از مصالح سازگار با محیط‌زیست و ادغام با طبیعت، به دنبال ایجاد فضاهایی است که با محیط طبیعی هماهنگ باشند.

انرژی‌های تجدیدپذیر و بازیافت با:

• نصب پنل‌های خورشیدی
• استفاده از سیستم‌های گرمایش و سرمایش هوشمند
• طراحی سیستم‌های بازیافت آب و مواد

 

اصول طراحی معماری مدرن با:

1. ساده‌سازی فرم
2. طراحی مبتنی بر فرم‌های ساده و خالص برای ایجاد ظاهری تمیز و منظم
3. تأکید بر عملکرد
4. چینش دقیق فضاها و جانمایی کاربری‌ها برای بهینه‌سازی کارایی
5. . تلفیق با طبیعت
6. استفاده از نور طبیعی و ادغام با محیط اطراف برای ایجاد تعامل بصری

 

مصالح و فناوری‌های نوین در معماری

 

• فولاد و بتن:مصالح اصلی در سازه‌های مدرن که امکان ساخت فرم‌های پیچیده را فراهم می کنند.
• شیشه و آلومینیوم:مصالح سبک و روان که به ساختمان‌های مدرن جلوه‌ای شفاف و نورانی می بخشد.

 

معماری و طراحی داخلی مدرن مبتنی بر:

 

• مبلمان
• طراحی نشیمن‌ها و صندلی‌های مدرن با ترکیب متریال و شکل های هندسی
• روشنایی
• استفاده از چراغ‌های طراحی‌محور برای ایجاد جلوه‌های نورانی و درخشان
• نور طبیعی
• استفاده هوشمندانه از پنجره‌ها برای هدایت نور طبیعی به داخل فضاها

 

در این مقاله سعی شد تا خاستگاه معماری مدرن و فلسفه و ویژگی های هنری این سبک  به صورت خلاصه بررسی شود و زیربنا و اهداف آن مورد بحث قرار گیرد.