سبک مینیمالیستی در معماری و طراحی داخلی

طراحی مینیمالیست چیست؟

مینیمالیست در لغت به معنای ساده گرایی یا کمینه گرایی است که در معماری و دکوراسیون ساختمان ها ازجایگاه خاصی برخوردار است.

واژه ی «مینیمالیسم» مفاهیم و اصطلاحاتی چون خطوط تمیز، بی روح، تک رنگ، ساده و بی آلایش را در ذهن تداعی می کنند.

به طور کلی نمی توان آرامش و زیبایی ساده  در یک فضا را با سبک طراحی داخلی مینیمالیست انکار کرد. اما منظور از سادگی ، انتخاب چند مبلمان با زمینه سفید نیست که منجر به ایجاد فضایی سرد و بی روح می شود.

در این سبک از معماری و طراحی داخلی، به سادگی و آرامش بخش بودن فضا و نشان دادن ویژگی‌های جذاب معماری توجه می شود.

پالت رنگ در سبک مینیمال معمولاً تک‌رنگ و عنصر اساسی و تعیین کننده است. در  این سبک از طراحی پلان باز و آزاد، نور زیاد و مبلمان ساده استفاده می‌شود.

هدف معماری مینیمالیستی ساده‌سازی شکل‌ها و ساختارها است؛ اما این سبک زبان پیچیده‌ای دارد.

معماری مینیمالیستی مستلزم استفاده از عناصر طراحی تقلیل‌دهنده و اجتناب از تزیینات یا وسایل دکوری اضافی است.

طرفداران معماری مینیمالیستی معتقدند که باید تمامی عناصری که باعث آشفتگی ذهن مخاطب می‌شود را کنار گذاشته و تنها عناصر ضروری طراحی را به نمایش گذاشت. توجه این سبک به ضروری‌ترین عناصر، باعث می‌شود ماندگاری بیشتری نسبت به برخی از سبک‌های دیگر داشته باشد.

 طراحی مینیمال در چند دهه گذشته طرفداران بسیاری داشته است، اما منتقدان ماکسیمالیست ( کثرت گرا) این سبک را خسته کننده و به دور از خلاقیت و شور زندگی می دانند.

در پاسخ به این انتقاد، طرفداران مینیمالیست به ویژگی هایی همانند مقرون به صرفه بودن، توجه به آرامش و سازگاری با محیط زیست این سبک اشاره می کنند.

گذری بر تاریخچه طراحی مینیمالیستی

مکتب مینیمالیست از اواسط قرن بیستم  بسیاری از جنبه های زندگی بشر را تحت تأثیر قرار داده است.

طراحی مینیمالیستی در قرن بیستم و در واکنش به سبک‌های قدیمی و تجملّی مانند معماری پرزرق و برق ویکتوریایی و هنر اکسپرسیونیسم ایجاد شد. به عقیده بعضی از مورخان طراحی، ریشه مینیمالیسم به جنبش هنری دی استیل (De Stijl) یا نئوپلاستیسیزم  یا نوشکل آفرینی در هلند برمی‌گردد ( جنبش هنری دی استیل تنها یک هدف داشت: حتی الامکان، خلق آثاری که ساده و ابتدایی باشند)

ترکیبی از رنگ های قرمز، آبی و زرد

بنیان‌گذاران این جنبش که از سال 1917 تا اوایل دهه 1930 فعال بودند؛ سعی در ساده‌سازی همه جنبه‌های هنر و آثار هنری داشتند.

این جنبش از سادگی و آرامش باغ‌های سنّتی و طراحی فضای داخلی ژاپنی و جنبه‌های زیبایی‌شناسانه طراحی اسکاندیناویایی الهام گرفته بود.

شعار طراحی مینیمالیستی «less in more» و به معنای «کمتر، بیشتراست» بوده و درواقع نقل قولی از معمار مشهور آلمانی- آمریکایی به نام میس ون درروهه  “Mies van der Rohe“  است.

وی یکی از اساتید پیشرو در زمینه سبک معماری باهاوس و مدرنیسم در اروپای پس از جنگ و ایالات متحده بود که از کاربرد مصالح جدید مانند شیشه، فولاد و بتن در ساختمان‌سازی به روش تولید انبوه استقبال کرد.

طراحی گرافیک، هنر، تئاتر و مد مینیمال در دهه 1960 پدیدار شدند.

افراد شناخته‌شده‌ای مانند طراح صنعتی مشهور آلمانی، دیتر رامز (Dieter Rams) در حوزه طراحی محصولات مینیمال فعالیت داشتند.

شعار «کمتر اما بهتر» این طراح صنعتی، در طراحی وسایل روزمره مانند رادیوهای رومیزی، ماشین‌حساب‌ها و ظروف لاک مورد توجه قرار ‌گرفت.

او در اواسط قرن بیستم تحولات زیادی در طراحی محصولات مینیمال ایجاد کرد و طرح‌های او پایه و اساس تولید وسایل ساده‌ای هستند که ما امروزه استفاده می‌کنیم.

استفاده از طراحی مینیمال در قرن بیست و یکم به اوج خود رسید. از گوشی آیفون گرفته تا اتومبیل‌های بدون سرنشین، همگی نمونه‌هایی از طراحی به سبک مینیمال هستند.

طراحی مینیمال

سبک مینیمال جایگاه ویژه‌ای در طراحی آثار هنری و معماری جهان پیدا کرده است.

رد پای مینیمالیسم در بخش‌های مختلف زندگی ما به چشم می‌خورد. بسیاری از طرح‌های گرافیکی و وبسایت‌ها امروزه از اصول طراحی مینیمال استفاده می‌کنند.

بسیاری از ساختمان‌های جدید هم در بعد نمای بیرونی و هم طراحی داخلی با رعایت اصول مینیمالیستی طراحی و ساخته می‌شوند.

مینیمالیسم امروزه به دنیای دکوراسیون و طراحی داخلی نیز وارد شده و فضاهای مسکونی، اداری و … را تحت تأثیر خود قرار داده است.

هنرهای تجسمی مانند نقاشی، مجسمه‌سازی و … نیز تا حدودی از این سبک تأثیر گرفته‌اند.

عناصرمؤثر در طراحی مینیمالیستی

عناصرمؤثر در طراحی مینیمالیستی عبارتند از:

• ملزومات ساده
• خطوط ساده و واضح
• پالت تک رنگ
• ایجاد یک فضای مینمالیستی گرم و دلپذیر

ملزومات ساده

رویکرد مینیمالیستی معمولاً در یک پلان باز تنها از عناصر ضروری (سبک، فرم و متریال زیبا) برای ایجاد حس آرامش و آزادی استفاده می کند.

در این سبک هیچ تزئین و دکوراسیون اضافی وجود ندارد. در عوض جزئیات اندکی که استفاده می شود ، بدون پیچیدگی و هماهنگ با محیط ترکیب می شوند. این عمل ممکن است به شکل یک اثر هنری منفرد که دیوار اتاق نشیمن را زیبا می کند و یا یک گلدان زیبا بر روی میز ناهار خوری باشد.

خطوط ساده و واضح

مبلمان و لوازم جانبی طراحی مینیمالیست بر عملکرد و کاربردی بودن تمرکز دارند.

سطوح صاف و خطوط قوی و تمیز، اظهارات جسورانه ای را ایجاد می کنند که بر ماهیت ضروری هر مورد تاکید دارند.

اثاثیه و لوازم جانبی طرح دار یا تزئینات بسیار دقیق پیدا نمی کنید، در عوض تمرکز بر خلوص و سادگی شکل و فرم است.

مبلمان و سطوح ساده و شفاف، دیوارهایی برهنه با حداقل آثار هنری و حذف درهم ریختگی ها ( از جمله انبوهی از کاغذهای دیواری و مجموعه ای از کلاژها) برای ایجاد فضایی مینیمالیست ضروری هستند.

پالت تک رنگ

پالت رنگی متشکل از رنگ سفید، بژ و خاکستری نمونه ای از فضاهایی با طراحی مینیمالیستی هستند.

ایجاد یک فضای مینمالیستی گرم و دلپذیر

فضاهای مینیمالیستی به دلیل ظاهر ساده و بدون درهم ریختگی و تک رنگ بودنشان به سرعت قابل تشخیص هستند. فضای خلوت به آرام شدن ذهن و ایجاد حس آرامش بصری کمک می کند. با این حال برخی از طراحی های سبک مینیمالیست خطر بی روح شدن را دارند. برای جلوگیری از این امر و برای اطمینان از این که فضای طراحی شده مینیمالیستی حس خوشایندی دارد، چند نکته کوچک وجود دارد که می تواند به گرم و خوشایندتر شدن فضا کمک کنند.

1.سایه ها و بافت های مختلف را با هم ترکیب کنید.

هنگام استفاده از پالت های رنگی تک رنگ، یک راه عالی برای ایجاد فضایی گرم، ترکیب سایه های مختلف و ترکیب بافت ها می باشد.

به عنوان مثال استفاده از کاغذ دیواری کتان و پارچه های پشمی نرم و فرش ها در اتاق خواب به گرمای آرامش بخش می افزاید. در حمام، بافت و دانه های کاشی می تواند جذابیت بصری را افزایش دهد در حالی که هنوز یک پالت رنگ خنثی را حفظ می کند.

لوازم چوبی می توانند عناصر تیره، سفید و بتنی را نرم و گرم تر کنند. توجه به این موارد همواره با در نظر گرفتن کفپوش، دیوارپوش و مصالح به کاربرده شده دیگر انجام می پذیرد.

2.استفاده از منسوجات

پارچه ها بافت ایجاد می کنند و ابعاد و گرمای بیشتری به یک فضا می بخشند. پارچه های ملافه ها، کوسن و فرش ها در منسوجات پارچه ای همانند کتان، پشم و پنبه تنها چند نمونه از این هستند که چگونه می توانید در عین حفظ طرح مینیمالیست، گرما و راحتی را به اتاق بیفزایید.

مهمترین ویژگی های سبک طراحی مینیمالیست

• تمرکز بر سادگی، کارایی و عملکرد بالا
• سطوح و خطوط صاف و ساده
• حفظ شعار ” کمتر، بیشتر است”
• عدم استفاده از وسایل و تزئینات اضافی
• طرح رنگی تک رنگ یا با رنگ محدود و نقش رنگ به‌عنوان عنصری اصلی و مؤثر
• استفاده از مصالح محدود همانند بتن، شیشه و چوب
• استفاده از آثار هنری منفرد در هر فضا همانند کاربرد مجسمه ها و…
• بهره بردن از فضا و نور طبیعی
• طراحی داخلی ساده و روح بخش و اغلب با پلان باز
• توجه به این نکته که هر چیزی مکان و هدفی دارد.

هر کدام از ویژگی های ذکر شده در طراحی مینیمالیست به معنای زندگی با وسایل کمترو به بهترین شکل ممکن است.

اصول دکوراسیون مینیمال

دکوراسیون مینیمال باید ضمن رعایت اصولی مانند سادگی و عدم استفاده از وسایل و تزیینات غیرضروری، فضایی دلنشین و مدرن را خلق کند. دکوراسیون مینیمال تنها از المان‌های اصلی طراحی یعنی نور، اشکال ساده و مواد زیبا استفاده می‌کند.

چیدمان خانه با سبک مینیمال

داشتن ذهنیت «کمتر، بیشتر است»، برای چیدمان خانه به سبک مینیمال از اهمیت بسزایی برخوردار است؛ اما سبک مینیمال فقط به معنای وجود وسایل کمتر در خانه نیست؛ بلکه مفهومی عمیق‌تر و گسترده‌تر دارد.

مینیمالیسم، نوعی سبک زندگی است که بر انتخاب آگاهانه تزیینات و وسایل دکوری خانه متکّی است.

در این سبک باید خانه را با وسایل مورد علاقه‌تان تزیین کنید که به آنها نیاز دارید و وسایل مازاد را دور بریزید.

اگر می‌خواهید خانه‌ای به سبک مینیمال داشته باشید، کارتان را در اولین گام با دلیل انتخاب این طرح آغاز کنید. به این فکر کنید که چرا می‌خواهید خانه‌ای به این سبک داشته باشید و دوست دارید خانه شما چه ویژگی‌هایی داشته باشد. وقتی چشم‌انداز روشنی از سبک خانه خود ترسیم کرده و ارزش‌های اصلی تان را پیدا می‌کنید، متوجه می‌شوید که چه وسایلی را باید نگه دارید و کدام را باید دور بریزید.

مینیمالیسم به معنای زندگی با حداقل‌ها است، بنابراین سادگی و بی‌آلایش بودن یکی از اصول مهم آن است.

اگر وسیله‌ای دارید که سال‌هاست از آن استفاده نکرده‌اید، آن را دور ریخته یا به دیگران بدهید. تمام وسایل خانه باید از نظر احساسی، زیبایی‌شناسی یا عملکرد، هدف خاصی را دنبال کنند.

استفاده از روش کن ماری (KonMari ) یکی از راه‌های چیدمان خانه به سبک مینیمال است که با رعایت آن می‌توانید زندگی آگاهانه‌تر و شادتری داشته باشید. طبق این روش باید با دسته‌بندی لباس، کتاب، کاغذ، وسایل متفرقه و نهایتاً وسایلی که دوست دارید نظم خاصی به محل زندگی خود ببخشید.

این دستورالعمل از ساده‌ترین کارها تا سخت‌ترین آنها پیش رفته و به افراد کمک می‌کند تا وسایلی که واقعاً نیاز دارند را بیابند.

به طور کلی در طراحی داخلی از الگوهای مختلف، مبلمان یا وسایل تزیینی برای ایجاد فضایی گرم و صمیمی استفاده می‌شود، اما مینیمالیسم بر بافت متکی است. به عنوان مثال، فرش‌‌های مینیمال دارای طرح‌های ساده و رنگ‌های خنثی بوده و از مواد طبیعی مانند پوست گوسفند ساخته شده‌اند.

بالش‌های کتانی و پارچه‌های بافتنی نیز سردی و بی‌حسی فضا را کمتر می‌کنند. در مجموع استفاده از سبک مینیمال می‌تواند بسیار دلپذیر و راحت باشد.

از ترندهای مدرن که طبق آنها همه چیز سفید انتخاب می‌شود، دوری کنید. از وسایل ساخته‌شده با چوب و فلز و منسوجات نرم و مخملی برای فرش و بالش استفاده کنید.

لوستر سبک مینیمال نیز معمولاً از نوع مدرن بوده و طراحی ساده‌ای دارد. ابعاد و تعداد لوسترها باید با توجه به فضای خانه انتخاب شود.

عناصر مؤثر در طراحی به سبک مینیمالیستی

معماری مینیمالیستی عناصر اصلی طراحی و وسایل کاربردی را در اولویت قرار داده و از به کار بردن تزیینات یا وسایل دکوری اضافی اجتناب می‌کند.

اولین قدم برای برخورداری از خانه‌ای با دکوراسیون مینیمال، داشتن خانه‌ای با طراحی پلان باز است.

خانه‌های پلان باز برای طراحی مینیمال ضروری نیستند؛ اما کمک قابل توجهی به مینیمال بودن فضا می‌کنند. خانه‌های پلان باز تا حد ممکن، حد و مرزی خاصی بین آشپزخانه، تی وی روم و سالن پذیرایی نمی‌گذارند؛ بنابراین، معمولاً از نور طبیعی بیشتری برخوردارند. نور بیشتر، فضای خانه را نیز بزرگتر جلوه داده و تأثیر مثبتی روی روحیه ساکنین می‌گذارد.

قدم بعدی، انتخاب رنگ دیوار، کف، سقف و تمامی وسایل منزل است.

رنگ در سبک مینیمال اهمیت بسیار زیادی دارد. بین رنگ وسایل باید هارمونی و هماهنگی کاملی برقرار باشد تا فضایی کاملا یک دست و زیبا ایجاد شود. این رنگ‌ها باید از طیف رنگ‌های مشخصی انتخاب شوند. باید توجه داشته باشید که طیف رنگ‌های مینیمال تنوع چندانی ندارد و معمولاً رنگ‌های خنثی نقش پررنگ‌تری در سبک مینیمال دارند.

رنگ‌های گرم جایگاهی در دکوراسیون مینیمال ندارند. اگر هم قصد ایجاد تضاد و کنتراست بین دو رنگ مختلف را داشته باشید باید آنها را از بین رنگ‌های خنثی انتخاب کنید.

در قدم بعدی، باید مبلمان و وسایل منزل را انتخاب کنید. تا حد ممکن باید از مدل‌های مدرن‌تر مبلمان استفاده کنید. مبلمان سلطنتی،‌ کلاسیک و … جایگاه چندانی در سبک مینیمال ندارند.

در سبک مینیمال باید از وسایل تزیینی اضافه که باعث شلوغ شدن فضای خانه می‌شوند، پرهیز کرد. با این حال نباید به کلی لوازم تزئینی را از فضای خانه حذف کرد. استفاده از یک یا چند مجسمه و تابلو می‌تواند به جذابیت بصری خانه شما بیفزاید.